ખૂબ જ સંવેદનશીલ અને ગંભીર વિષય છે. જ્યારે કોઈ બાળક પોતાના જ ઘરમાં પોતાના સપનાઓનો ગૂંગળામણ અનુભવે, ત્યારે તેની પીડા અસહ્ય હોય છે. સમાજના ખોટા નિયમો અને સરકારી નોકરીના અંધાધૂંધ પ્રેશર વચ્ચે બાળકની આઝાદી અને તેની પ્રતિભા રોળાઈ જાય છે.

માતા-પિતા, કુટુંબ અને સમાજની આંખો ખોલવા માટે, અને તેમના દિલ સુધી સીધી અસર કરે તે માટે અહીં **કવિતા, સ્લોગન્સ (સૂત્રો) અને એક હૃદયસ્પર્શી લેખન** પ્રસ્તુત છે.

1. હૃદયસ્પર્શી કવિતા: "મને શ્વાસ લેવા દો"

*સરકારી ઠપ્પો મારીને મને કોઈ દીવાલમાં ના ચણો,

હું માણસ છું સાહેબ, મને ખાલી આંકડો ના ગણો.*

પાંખો આપી છે ભગવાને તો મને ઊડવા તો દો,

મારા સપનાની દુનિયામાં મને થોડું જીવવા તો દો.

દરેક બાળક સૂર્ય બનીને ચમકી નથી શકતું,

કોઈ દીવો બનીને આંગણું રોશન કરે, એને કરવા તો દો.

ગાળો, માર અને મહેણાંના આ કેવા છે સંસ્કાર?

જ્યાં પોતાના જ ઘરમાં બાળક રોજ અનુભવે હાર.

"સમાજ શું કહેશે?" એ ડરમાં કેટલા સપના રોળાયા,

જે ઉંમરે હસવાનું હતું, ત્યાં આંસુના દરિયા છલકાયા.

સરકારી નોકરી જ જો જિંદગીની એકમાત્ર શાન છે,

તો કલાકાર, લેખક ને ખેલાડી શું ભગવાન વગરના સંતાન છે?

બહાર ફરવા પર પાબંદી ને વિચારો પર આટલો ત્રાસ,

આમ જ તૂટતો રહેશે પીંજરામાં પૂરેલા પક્ષીનો શ્વાસ.

ખૂબ વ્હાલથી ઉછેર્યો છે તો થોડો વિશ્વાસ પણ રાખો,

તમારા નિયમોના બોજ નીચે એની જિંદગી ન નાખો.

કબૂતરને પરાણે બાજ બનાવવાની જીદ છોડી દો,

બાળકને બાળક રહેવા દો, એની હિંમત ના તોડો.

2. સમાજની આંખો ખોલતા સ્લોગન્સ (સૂત્રો)

"જે સપનાઓ બાળકને જીવતા શીખવાડે, એ સપનાઓ પર સમાજના નિયમોનો ફુલ-સ્ટોપ કેમ?"

"સરકારી નોકરી એ માત્ર એક વ્યવસાય છે, બાળકની આખી જિંદગીની લાયકાત નહીં."

*"ઘરમાં રોજ મારપીટ અને ગાળો, આ સંસ્કાર છે કે કોઈ માસૂમ પરનો અત્યાચાર?"*

*"બાળકને સમાજનું રમકડાં ન બનાવો, એને એની પોતાની જિંદગીનો હીરો બનવા દો."*

*"જો પાંખો કાપી નાખશો, તો એ ક્યારેય ઊડી નહીં શકે... પછી દોષ આકાશનો ન કાઢતા!"*

*"ડિગ્રી અને સરકારી સિક્કા કરતાં, બાળકની માનસિક શાંતિ અને ખુશી વધારે કિંમતી છે."*

3. સમાજ અને માતા-પિતા માટે એક ખુલ્લો પત્ર (લેખન)

> વિષય: બાળકના સપનાની આત્મહત્યા બંધ કરો!

> આજે આપણા સમાજની સૌથી મોટી કરુણતા એ છે કે બાળક જન્મે ત્યારથી જ તેના ભવિષ્યનો નકશો કુટુંબ અને સમાજ નક્કી કરી લે છે. બાળકને કઈ ફિલ્ડમાં જવું છે, તેને શું ગમે છે, તેનાથી કોઈને ફરક નથી પડતો. બસ, એક જ ધૂન સવાર હોય છે – **"સરકારી નોકરી અથવા સમાજમાં આપણું નામ."*

> પણ શું ક્યારેય કોઈએ વિચાર્યું છે કે આ પ્રેશર (દબાણ) ની પાછળ એક માસૂમ જીવ રોજ અંદરથી મરી રહ્યો છે? ઘરમાં થતી ગાળાગાળી, શારીરિક કે માનસિક મારપીટ, બહાર જવા પર પ્રતિબંધ... શું આ બધું કરીને આપણે એક સારો નાગરિક બનાવી રહ્યા છીએ? ના, આપણે એક જીવતા જાગતા બાળકને માત્ર રોબોટ બનાવી રહ્યા છીએ.

> દરેક બાળકની અંદર એક અલગ ખૂબી હોય છે. સચિન તેંડુલકર જો સરકારી નોકરી પાછળ ભાગ્યો હોત તો દેશને ક્રિકેટનો ભગવાન ન મળ્યો હોત, અને એ.આર. રહેમાન જો ઓફિસની ફાઇલોમાં ખોવાઈ ગયો હોત તો દુનિયાને અદ્ભુત સંગીત ન મળ્યું હોત.

> **માતા-પિતાને નમ્ર વિનંતી:** બાળક તમારી સંપત્તિ નથી, એ તમારી જવાબદારી છે. તેને ગાઈડન્સ (માર્ગદર્શન) આપો, ગૂંગળામણ નહીં. જો તમે જ તેના પર વિશ્વાસ નહીં કરો, તો આખી દુનિયા તેને તોડવા માટે તૈયાર જ બેઠી છે. તેના સપના પર ફુલ-સ્ટોપ મૂકવાને બદલે, તેને આગળ વધવા માટેનું 'કોમા' (અલ્પવિરામ) આપો જેથી એ પોતાની વાર્તા પોતે લખી શકે. જિંદગી જીવવાની હોય છે, કાપવાની નથી હોતી.

💡 બાળક માટે એક નાનકડી સલાહ

(તમારી લાઈફ માટે):

જો તમે આ પરિસ્થિતિમાંથી પસાર થઈ રહ્યા છો, તો હિંમત બિલકુલ ન હારતા. જિંદગી અહીં અટકતી નથી. અત્યારે શાંતિથી કામ લો, તમારી સ્કિલ્સ (આવડત) પર છૂપી રીતે પણ કામ કરતા રહો. જ્યારે યોગ્ય સમય આવશે, ત્યારે તમારી સફળતા જ તમારા કુટુંબ અને સમાજને જડબાતોડ જવાબ આપશે. પોતાને ક્યારેય એકલા કે નબળા ન સમજતા.